πλατεία β΄

πλατεία γ΄

Είμαι ελεύθερη ελεύθερη ελεύθερη

κι όταν έρθει καιρός

που θα κρέμεται στο τσιγγέλι

το πετσί μου σαν τομάρι

απ' τους κρατικούς εκδορείς και τη λογοκρισία

η φαντασία μου θα τρέχει... τρέχει... τρέχει

είμαι φευγάτη από τώρα τρέχει... γειαααα

...................................................................................
Κατερίνα Γώγου , από τη συλλογή "Ιδιώνυμο" (1980)

ελεύθερη (closing credits)

Σαν σήμερα κηδεύαμε την Τερέζα.
Έβρεχε κι οι πιο πολλές ομπρέλες δεν είχαμε.
Εμείς φτάσαμε με τον ηλεχτρικό, με τα λεωφορεία άλλες.
Ήταν η Νότα, όλο έκλαιγε, κι η Λόλα – τότε ζούσε
κι η Φωτεινή με μαύρο πανωφόρι κι άλλες που δεν τις ξέραμε
από την πιάτσα της σκοτωμένης.
Όταν κατέβασαν το φέρετρο, με τα χώματα να το σκεπάσουν
βγήκε μπροστά απ’ τα φτυάρια, τον ιερέα έπιασε η Χαρίκλεια∙
κάτι πήγε να φωνάξει – καθάρματα; γαμημένοι;
Έκλαιε, δεν μπόραε.
Μείναμε μέχρι που έπεσεν ο ήλιος. Μας βγάλανε μετά
γιατί τις πόρτες κλείνουνε μόλις βραδιάσει.

Κείνο το βράδυ στης Βιολέτας μαζευτήκαμε.
Άντρες σ’ αυτά δεν είχαμε. Δε θέλαμε.
..............................................................................

Τώρα πέθανα πια. Ησυχάστε.
Το σώμα μου λιώνει πολύ πιο κάτω
από υπόγεια σινεμά και ταβέρνες.
Μόνο να, ο υπόγειος σιδηρόδρομος
………….χείμαρρος
τον ύπνο μου ταράζει.
...........................................................................

Γιώργος Χρονάς - Σαν σήμερα κηδεύαμε την Τερέζα / Τώρα πέθανα

σαν σήμερα κηδεύαμε την τερέζα (open credits)

Η μοναξιά…
δεν έχει το θλιμμένο χρώμα στα μάτια
της συννεφένιας γκόμενας.
Δεν περιφέρεται νωχελικά κι αόριστα
κουνώντας τα γοφιά της στις αίθουσες συναυλιών
και στα παγωμένα μουσεία.
Δεν είναι κίτρινα κάδρα παλαιών «καλών» καιρών
και ναφθαλίνη στα μπαούλα της γιαγιάς
μενεξελιές κορδέλες και ψάθινα πλατύγυρα.
Δεν ανοίγει τα πόδια της με πνιχτά γελάκια
βοϊδίσο βλέμμα κοφτούς αναστεναγμούς
κι ασορτί εσώρουχα.
Η μοναξιά.
Έχει το χρώμα των Πακιστανών η μοναξιά
και μετριέται πιάτο-πιάτο
μαζί με τα κομμάτια τους
στον πάτο του φωταγωγού.
Στέκεται υπομονετικά όρθια στην ουρά
Μπουρνάζι – Αγ. Βαρβάρα – Κοκκινιά
Τούμπα – Σταυρούπολη – Καλαμαριά
Κάτω από όλους τους καιρούς
με ιδρωμένο κεφάλι.
Εκσπερματώνει ουρλιάζοντας κατεβάζει μ’ αλυσίδες τα τζάμια
κάνει κατάληψη στα μέσα παραγωγής
βάζει μπουρλότο στην ιδιοχτησία
είναι επισκεπτήριο τις Κυριακές στις φυλακές
ίδιο βήμα στο προαύλιο ποινικοί κι επαναστάτες
πουλιέται κι αγοράζεται λεφτό λεφτό ανάσα ανάσα
στα σκλαβοπάζαρα της γης – εδώ κοντά είναι η Κοτζιά
ξυπνήστε πρωί.
Ξυπνήστε να τη δείτε.
Είναι πουτάνα στα παλιόσπιτα
το γερμανικό νούμερο στους φαντάρους
και τα τελευταία
ατελείωτα χιλιόμετρα ΕΘΝΙΚΗ ΟΔΟΣ-ΚΕΝΤΡΟΝ
στα γατζωμένα κρέατα από τη Βουλγαρία.
Κι όταν σφίγγει το αίμα της και δεν κρατάει άλλο
που ξεπουλάν τη φάρα της
χορεύει στα τραπέζια ξυπόλυτη ζεμπέκικο
κρατώντας στα μπλαβιασμένα χέρια της
ένα καλά ακονισμένο τσεκούρι.
Η μοναξιά
η μοναξιά μας λέω. Για τη δική μας λέω
είναι τσεκούρι στα χέρια μας
που πάνω από τα κεφάλια σας γυρίζει γυρίζει γυρίζει γυρίζει.


μοναξιά

Σάπια. / Σάπια θέματα / μουχλιασμένοι τόμοι ύπουλες βιβλιοθήκες
λέξεις τσανακογλύφτες λέξεις δούλες / στημένες μηχανές
λέξεις κομπίνες
εδώ  η ζωή μας ταύρος με καρφωμένα χιλιάδες
φασιστικά μαχαιράκια
ξερνάει μαύρα τα αίματά μας
και σεις ζωγραφίζετε νεκρές φύσεις
σε κλιμακτήριες εκδόσεις να κονομάει ο ΕΟΤ.
[...]

Κατερίνα Γώγου , από τη συλλογή "Ιδιώνυμο" (1980)

ξενοδοχείο

βόλτα

πλατεία α΄/ καληνύχτα

Ο δεύτερος κύκλος των Αναγνώσεων, της διαδικτυακής ηχητικής σειράς του Κέντρου Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος (ΚΠΙΣΝ), είναι αφιερωμένος σε εμβληματικά κείμενα της παγκόσμιας λογοτεχνίας των τελευταίων δύο αιώνων που αφηγούνται ιστορίες από τις ζωές «καθημερινών ηρώων» από εποχές που έχουν παρέλθει. Διακεκριμένοι Έλληνες ηθοποιοί επιχειρούν να ταξιδέψουν το διαδικτυακό κοινό του ΚΠΙΣΝ σε σπουδαίες για τη λογοτεχνική τους αξία και το καλλιτεχνικό τους βάθος εκδοχές της ανθρώπινης περιπέτειας υπό τη σκηνοθετική επιμέλεια της Ιώς Βουλγαράκη.

Μετά τον Ουίλλιαμ Φώκνερ και το Ένα ρόδο για την Έμιλυ που παρουσιάστηκε τον Νοέμβριο, τον Δεκέμβριο σειρά έχουν ο Τόμας Μαν και η νουβέλα Ο μικρός κύριος Φρίντεμαν σε ανάγνωση Μαρίας Κεχαγιόγλου (09/12), καθώς και Η ήμερη του Φιόντορ Ντοστογιέφσκι σε ανάγνωση Γιάννη Νταλιάνη (30/12).

 

Φιόντορ Ντοστογιέφσκι, Η Ήμερη

Στην αριστουργηματική νουβέλα του Φιόντορ Ντοστογιέφσκι Η Ήμερη (1876) ένας άνδρας σε απόγνωση προσπαθεί, μέσα από έναν καταιγιστικό μονόλογο σε πρώτο πρόσωπο, να ξετυλίξει το κουβάρι των αναμνήσεών του. Η γυναίκα του έχει μόλις αφαιρέσει τη ζωή της. Στο μυαλό του σαραντάχρονου άνδρα οι σκέψεις διαδέχονται η μία την άλλη με πυρετώδη τρόπο. Ένα βασανιστικό ερώτημα στοιχειώνει τον νου του: «Γιατί;». Η λογική μπερδεύεται με το συναίσθημα κι εκείνος πασχίζει να ξεδιαλύνει τι δεν πήγε καλά στο αρχικό σχέδιό του: παντρεύτηκε μια δεκαεξάχρονη κοπέλα, απλοϊκή, ήρεμη και ευγενική, με σκοπό να τη μεταμορφώσει στην ιδανική σύζυγο που θα μοιραζόταν το μέλλον της μαζί του. Όμως, ύστερα από λίγο καιρό, το σχέδιο αρχίζει να καταρρέει και ο γάμος διαλύεται. Τη στιγμή που είναι πια πολύ αργά, ο άνδρας αναρωτιέται: «Δύο τη νύχτα. Τα μποτινάκια της εκεί, πλάι στο κρεβάτι, λες και την περιμένουν… Όχι, σοβαρά, αύριο όταν την πάρουν, τι θ’ απογίνω;».

Έγκλημα και τιμωρία, Αδελφοί Καραμάζοφ, Ο Hλίθιος, Οι δαιμονισμένοι, Ο Παίκτης είναι μόνον πέντε από τους πιο διάσημους τίτλους της κλασικής λογοτεχνίας με την υπογραφή του Φιόντορ Μιχαήλοβιτς Ντοστογιέφσκι (1821–1881), ενός από τους σημαντικότερους μυθιστοριογράφους όλων των εποχών, ο οποίος επηρέασε αποφασιστικά κορυφαίους συγγραφείς του 19ου και 20ού αιώνα (Έσσε, Κάφκα, Νίτσε, Τζόυς, Τολστόι, Χέμινγουεϊ, Γουλφ) καθώς και τα κινήματα του υπερρεαλισμού και του υπαρξισμού, ενώ θεωρείται πρόδρομος του ρωσικού συμβολισμού και του εξπρεσιονισμού. Στα έργα του, τα οποία έχουν μεταφραστεί σχεδόν σε όλες τις γλώσσες του κόσμου, ο Ντοστογιέφσκι ανατέμνει την κοινωνία της εποχής του με ακρίβεια, δίνοντας έμφαση, μέσα από τις ρεαλιστικές –ενίοτε κυνικές– αφηγήσεις του, στην εξαθλιωμένη ζωή και στους καθημερινούς αγώνες των φτωχών και ταπεινών ανθρώπων. Ο ίδιος άλλωστε είχε υποστεί εξευτελιστικούς βασανισμούς, όταν καταδικάστηκε και φυλακίστηκε από το τσαρικό καθεστώς ως συνωμότης και υποστηρικτής φιλελεύθερων πεποιθήσεων υπέρ του ουτοπικού σοσιαλισμού.

Η Ήμερη παρουσιάζεται στη μετάφραση του Λευτέρη Βογιατζή και της Ειρήνης Λεβίδη που έγινε για την ομώνυμη, ιστορική πλέον, παράσταση της Νέας Σκηνής στο «Θέατρο της Οδού Κυκλάδων». Η παράσταση ανέβηκε το 2007 σε σκηνοθεσία και ερμηνεία Λευτέρη Βογιατζή. 

Ευχαριστούμε θερμά την Ειρήνη Λεβίδη  για την ευγενική παραχώρηση της άδειας ανάγνωσης του κειμένου. 

Ευχαριστούμε τον Νίκο Α. Παναγιωτόπουλο για την ευγενική συμβολή του στη διαμόρφωση στης σειράς.

 

Σκηνοθετική επιμέλεια: Ιώ Βουλγαράκη

Διαβάζει ο Γιάννης Νταλιάνης

Ηχοληψία - Μίξη - Mastering: Γιώργος Μαντάς

Μουσικό σήμα: Νίκος Γαλενιανός

Ευχαριστούμε τον Αλέξη Καραϊσκάκη-Νάστο που έπαιξε τσέλο για την ηχογράφηση του μουσικού σήματος.

Η σειρά #snfccAtHome Πρόσωπα του Ήρωα: Αναγνώσεις, όπως και όλο το ψηφιακό πρόγραμμα του ΚΠΙΣΝ, πραγματοποιείται χάρη στη δωρεά προγραμματισμού του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος (ΙΣΝ).

Πρόσωπα του Ήρωα: Αναγνώσεις | Η Ήμερη - Μέρος Πρώτο

Ο δεύτερος κύκλος των Αναγνώσεων, της διαδικτυακής ηχητικής σειράς του Κέντρου Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος (ΚΠΙΣΝ), είναι αφιερωμένος σε εμβληματικά κείμενα της παγκόσμιας λογοτεχνίας των τελευταίων δύο αιώνων που αφηγούνται ιστορίες από τις ζωές «καθημερινών ηρώων» από εποχές που έχουν παρέλθει. Διακεκριμένοι Έλληνες ηθοποιοί επιχειρούν να ταξιδέψουν το διαδικτυακό κοινό του ΚΠΙΣΝ σε σπουδαίες για τη λογοτεχνική τους αξία και το καλλιτεχνικό τους βάθος εκδοχές της ανθρώπινης περιπέτειας υπό τη σκηνοθετική επιμέλεια της Ιώς Βουλγαράκη.

Μετά τον Ουίλλιαμ Φώκνερ και το Ένα ρόδο για την Έμιλυ που παρουσιάστηκε τον Νοέμβριο, τον Δεκέμβριο σειρά έχουν ο Τόμας Μαν και η νουβέλα Ο μικρός κύριος Φρίντεμαν σε ανάγνωση Μαρίας Κεχαγιόγλου (09/12), καθώς και Η ήμερη του Φιόντορ Ντοστογιέφσκι σε ανάγνωση Γιάννη Νταλιάνη (30/12).

Φιόντορ Ντοστογιέφσκι, Η Ήμερη

Στην αριστουργηματική νουβέλα του Φιόντορ Ντοστογιέφσκι Η Ήμερη (1876) ένας άνδρας σε απόγνωση προσπαθεί, μέσα από έναν καταιγιστικό μονόλογο σε πρώτο πρόσωπο, να ξετυλίξει το κουβάρι των αναμνήσεών του. Η γυναίκα του έχει μόλις αφαιρέσει τη ζωή της. Στο μυαλό του σαραντάχρονου άνδρα οι σκέψεις διαδέχονται η μία την άλλη με πυρετώδη τρόπο. Ένα βασανιστικό ερώτημα στοιχειώνει τον νου του: «Γιατί;». Η λογική μπερδεύεται με το συναίσθημα κι εκείνος πασχίζει να ξεδιαλύνει τι δεν πήγε καλά στο αρχικό σχέδιό του: παντρεύτηκε μια δεκαεξάχρονη κοπέλα, απλοϊκή, ήρεμη και ευγενική, με σκοπό να τη μεταμορφώσει στην ιδανική σύζυγο που θα μοιραζόταν το μέλλον της μαζί του. Όμως, ύστερα από λίγο καιρό, το σχέδιο αρχίζει να καταρρέει και ο γάμος διαλύεται. Τη στιγμή που είναι πια πολύ αργά, ο άνδρας αναρωτιέται: «Δύο τη νύχτα. Τα μποτινάκια της εκεί, πλάι στο κρεβάτι, λες και την περιμένουν… Όχι, σοβαρά, αύριο όταν την πάρουν, τι θ’ απογίνω;».

Έγκλημα και τιμωρία, Αδελφοί Καραμάζοφ, Ο Hλίθιος, Οι δαιμονισμένοι, Ο Παίκτης είναι μόνον πέντε από τους πιο διάσημους τίτλους της κλασικής λογοτεχνίας με την υπογραφή του Φιόντορ Μιχαήλοβιτς Ντοστογιέφσκι (1821–1881), ενός από τους σημαντικότερους μυθιστοριογράφους όλων των εποχών, ο οποίος επηρέασε αποφασιστικά κορυφαίους συγγραφείς του 19ου και 20ού αιώνα (Έσσε, Κάφκα, Νίτσε, Τζόυς, Τολστόι, Χέμινγουεϊ, Γουλφ) καθώς και τα κινήματα του υπερρεαλισμού και του υπαρξισμού, ενώ θεωρείται πρόδρομος του ρωσικού συμβολισμού και του εξπρεσιονισμού. Στα έργα του, τα οποία έχουν μεταφραστεί σχεδόν σε όλες τις γλώσσες του κόσμου, ο Ντοστογιέφσκι ανατέμνει την κοινωνία της εποχής του με ακρίβεια, δίνοντας έμφαση, μέσα από τις ρεαλιστικές –ενίοτε κυνικές– αφηγήσεις του, στην εξαθλιωμένη ζωή και στους καθημερινούς αγώνες των φτωχών και ταπεινών ανθρώπων. Ο ίδιος άλλωστε είχε υποστεί εξευτελιστικούς βασανισμούς, όταν καταδικάστηκε και φυλακίστηκε από το τσαρικό καθεστώς ως συνωμότης και υποστηρικτής φιλελεύθερων πεποιθήσεων υπέρ του ουτοπικού σοσιαλισμού.

Η Ήμερη παρουσιάζεται στη μετάφραση του Λευτέρη Βογιατζή και της Ειρήνης Λεβίδη που έγινε για την ομώνυμη, ιστορική πλέον, παράσταση της Νέας Σκηνής στο «Θέατρο της Οδού Κυκλάδων». Η παράσταση ανέβηκε το 2007 σε σκηνοθεσία και ερμηνεία Λευτέρη Βογιατζή.

Ευχαριστούμε θερμά την Ειρήνη Λεβίδη για την ευγενική παραχώρηση της άδειας ανάγνωσης του κειμένου.

Ευχαριστούμε τον Νίκο Α. Παναγιωτόπουλο για την ευγενική συμβολή του στη διαμόρφωση στης σειράς.

Σκηνοθετική επιμέλεια: Ιώ Βουλγαράκη

Διαβάζει ο Γιάννης Νταλιάνης

Ηχοληψία - Μίξη - Mastering: Γιώργος Μαντάς

Μουσικό σήμα: Νίκος Γαλενιανός

Ευχαριστούμε τον Αλέξη Καραϊσκάκη-Νάστο που έπαιξε τσέλο για την ηχογράφηση του μουσικού σήματος.

Η σειρά #snfccAtHome Πρόσωπα του Ήρωα: Αναγνώσεις, όπως και όλο το ψηφιακό πρόγραμμα του ΚΠΙΣΝ, πραγματοποιείται χάρη στη δωρεά προγραμματισμού του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος (ΙΣΝ).

Πρόσωπα του Ήρωα: Αναγνώσεις | Η Ήμερη - Μέρος Δεύτερο

AKA RottenDope: (2017-present)
Morbus - All Instruments
κανενας - Noise, Drugs

A.K.A.: (2008)
κανενας - Noise, Drugs

RottenDope: (2003-2017)
κανενας - Noise, Drugs

II

AKA RottenDope

Related tracks