Συζητούν ο Δημήτρης Σκλαβενίτης  και ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης

Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με τον ιστορικό Δημήτρη Σκλαβενίτη για τη μακρά πορεία διεκδικήσεων και κινητοποιήσεων του μαθητικού πληθυσμού στην Μεταπολίτευση. Αιτήματα και μέσα διεκδίκησης, όπως οι κινητοποιήσεις, οι αποχές, οι διαδηλώσεις, οι καταλήψεις, τα οποία αποτέλεσαν ψηφίδες ενός μωσαϊκού συνδεδεμένου με την πολιτική και κοινωνική συγκυρία. Μια συγκυρία που σφράγισε τόσο τα αιτήματα των μαθητών όσο και την αντιμετώπισή τους από την ελληνική κοινωνία, επηρεάζοντας καθοριστικά τις διαφορετικές εκπαιδευτικές πολιτικές.

29/11/2015 - “Κάτσε καλά Γεράσιμε…». Το μαθητικό κίνημα στη Μεταπολίτευση

Συζητούν ο Γιώργος Ζεβελάκης, ο Μίλτος Πολυβίου και ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης

Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με τον Γιώργο Ζεβελάκη και τον Μίλτο Πολυβίου, με αφορμή τα δέκα χρόνια από τον θάνατο του Μανόλη Αναγνωστάκη, για την παρουσία του ποιητή στο δημόσιο βίο: η σχέση του με την Αριστερά, οι πολιτικές του παρεμβάσεις, το εκδοτικό του εγχείρημα, η ραδιοφωνική του παρουσία, αποτέλεσαν πλευρές ενός πολίτη και διανοούμενου που σφράγισε όχι μόνο την ελληνική ποίηση, αλλά και τις συνειδήσεις των μεταπολεμικών γενιών.

6/12/2015 - Μανόλης Αναγνωστάκης: ο πολίτης και ο διανοούμενος

Συζητούν η Πηνελόπη Πετσίνη, ο Δημήτρης Χριστόπουλος και η Ελένη Κούκη

Η Ελένη Κούκη συζητά με την Πηνελόπη Πετσίνη, διδάκτορα των Τεχνών και Ανθρωπιστικών Επιστημών, θεωρητικό της φωτογραφίας και τον Δημήτρη Χριστόπουλο, αναπληρωτή καθηγητή στο τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας στο Πάντειο Πανεπιστήμιο και Αντιπρόεδρο της Διεθνούς Ομοσπονδίας για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου για τις πολλές διαφορετικές, αλλά και αλληλένδετες ιστορίες της λογοκρισίας στην Ελλάδα. Η λογοκρισία και γενικότερα η επιτήρηση της ελεύθερης έκφρασης είναι ένα αναπόσπαστο στοιχείο του ελληνικού δημόσιου βίου που έρχεται από το απώτατο παρελθόν του ελληνικού κράτους, από τον Καποδίστρια, και φτάνει μέχρι τις μέρες μας. Με αφορμή το συνέδριο «Λογοκρισίες στην Ελλάδα» που οργανώνεται τις επόμενες ημέρες, η συζήτηση περιστρέφεται γύρω από τις θεσμικές όψεις του φαινομένου, τις μικροϊστορίες του, τις μεταπτώσεις, τις ρήξεις και τις συνέχειες.

Η συζήτηση επιμένει ιδιαίτερα στην πρόσφατη ιστορία της λογοκρισίας, στις περιπέτειες της ελεύθερης έκφρασης από το τέλος της Χούντας, μια στιγμή που αναμφισβήτητα αποτελεί ρήξη ως προς τη θεσμική οργανωμένη λογοκρισία, μέχρι σήμερα που η λογοκρισία κάποιες φορές μπορεί να συμβαίνει ως πρωτοβουλία αγανακτισμένων ‘διερχόμενων’ ή γίνεται στο όνομα της προστασίας των εθνικών θεμάτων, καθώς και ιδανικών, όπως η εξάλειψη του ρατσισμού.

13/12/2015 - Λογοκρισία στην Ελλάδα. Η μακρά ιστορία – η εμπειρία του σήμερα

Συζητούν ο Ηλίας Νικολακόπουλος και ο Τάσος Σακελλαρόπουλος με τον σκηνοθέτη Μάρκο Γκαστίν

Ο Ηλίας Νικολακόπουλος, ο σκηνοθέτης Μάρκο Γκαστίν και ο Τάσος Σακελλαρόπουλος συζητούν στο στούντιο για τον Νίκο Μπελογιάννη με αφορμή αφενός την συμπλήρωση της επετείου των εκατό ετών από την γέννηση του και αφετέρου την δημιουργία από τον Μάρκο Γκαστίν της νέας ταινίας με θέμα την ζωή και την δράση του αγωνιστή της Αριστεράς.

Στην εκπομπή  ξεδιπλώνεται μια αφήγηση που αφορά την προσωπικότητα του, τα εφηβικά χρόνια στην Αμαλιάδα και την γνωριμία με τις σταφιδικές εξεγέρσεις, τις σπουδές στην Νομική Σχολή στην Αθήνα, τις διώξεις από την δικτατορία Μεταξά, τον εγκλεισμό στην Ακροναυπλία και τις εμπειρίες της φυλακής. Με γνωστά αλλά και με νέα στοιχεία από την πορεία του, παρουσιάζεται η συμμετοχή του στον ΕΛΑΣ Πελοποννήσου, η δραστηριότητές του της περιόδου της νομιμότητας 1945-1946 και η παρουσία του στον Γράμμο και στον Δημοκρατικό Στρατό αλλά και η πορεία του στις Λαϊκές Δημοκρατίες μετά την ήττα.

Τέλος, μέσω της αποστολής του Μπελογιάννη στην Αθήνα, παρουσιάζονται οι μεγάλες δυσκολίες για την δημιουργία νέων κομματικών οργανώσεων αλλά και η προσπάθεια για την δημιουργία των συνθηκών εκείνων που θα επέτρεπαν την νόμιμη πολιτική δράση της Αριστεράς στην μετεμφυλιακή Ελλάδα.Η εκπομπή κλείνει με την σύλληψη, την κινητοποίηση στην Ευρώπη υπέρ του Μπελογιάννη και το δραματικό τέλος του.

20/12/2015 - Νίκος Μπελογιάννης, το πρόσωπο, οι αγώνες και ένα νέο ντοκιμαντέρ για αυτόν

Συζητούν ο Μενέλαος Χαραλαμπίδης και ο Χρήστος Τριανταφύλλου

Πώς απελευθερώνεται μια χώρα και μια πόλη από εχθρική κατοχή; Ο Χρήστος Τριανταφύλλου συζητά με τον διδάκτορα ιστορίας και συγγραφέα Μενέλαο Χαραλαμπίδη για την απελευθέρωση της Αθήνας τον Οκτώβριο του 1944 και για τη μνήμη της μέσα στον χρόνο. Η απελευθέρωση της πρωτεύουσας από τα ναζιστικά στρατεύματα ήταν μια μεταβατική στιγμή και μια λεπτή άσκηση ισορροπιών ανάμεσα στις δυνάμεις του ΕΑΜ και στον παλαιό πολιτικό κόσμο, σε μια συγκυρία κατά την οποία ο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος δεν είχε ακόμη λήξει. Αν και η έναρξη του πολέμου εορταζόταν ήδη κατά τη διάρκεια της Κατοχής, η λήξη του ήταν ένα διακύβευμα που επηρεάστηκε από τις μεταγενέστερες εξελίξεις, ιδίως τα Δεκεμβριανά και τον Εμφύλιο Πόλεμο. Έτσι, ο πόλεμος του 1940-1941 διαχωρίστηκε σε επίπεδο μνήμης από την υπόλοιπη εμπόλεμη περίοδο, ώστε να εορταστεί μεταπολεμικά επί δεκαετίες με τρόπο που θα δεν θα παρέπεμπε στην εαμική Αντίσταση. Σχετικά πρόσφατα, όμως, άρχισε να αναδύεται μια σειρά από εναλλακτικούς λόγους και πρακτικές για την επέτειο της απελευθέρωσης, με έντονη την παρουσία τόσο της ακαδημαϊκής έρευνας όσο και της δημόσιας ιστορίας. Σε αυτή την αφήγηση, κεντρική θέση έχει η συμμετοχικότητα και η βιωματική σχέση με το παρελθόν της δεκαετίας του 1940, τα ίχνη της οποίας εξακολουθούν να βρίσκονται παντού γύρω μας.

19/10/2025 - Η απελευθέρωση της Αθήνας: ιστορία και μνήμη από το 1944 στο σήμερα

Συζητούν η Δανάη Καρυδάκη, ο Λουκάς Φρέρης και ο Μάνος Αυγερίδης


Ο Μάνος Αυγερίδης συζητά με τη Δανάη Καρυδάκη, μέλος του ΔΣ της Ελληνικής Ένωσης Ιστορικών και συγγραφέα του "History and Psychoanalysis in the Columbus Centre: The Meaning of Evil" (Routledge, 2024), και τον Λουκά Φρέρη, υποψήφιο διδάκτορα Ιστορίας της Επιστήμης στο Πανεπιστήμιο της Νυρεμβέργης, για τις πολιτισμικές διαστάσεις του Ψυχρού Πολέμου. Η μεγάλη μάχη των δύο υπερδυνάμεων «για την καρδιά και το νου» των ανθρώπων διεξήχθη σε μουσικές σκηνές, καλλιτεχνικές εκθέσεις, επιστημονικά εργαστήρια, χώρους εργασίας και αίθουσες διδασκαλίας, εκπαιδευτικά ταξίδια, περιοδικά, εκδόσεις, φεστιβάλ, και σε πολλούς ακόμη χώρους της δημόσιας ζωής. Με αφορμή τη δημιουργία του Δικτύου Μελέτης του Πολιτισμικού Ψυχρού Πολέμου στην Ελλάδα, χαρτογραφούν τις βασικές του θεματικές, εστιάζοντας στην ελληνική μετεμφυλιακή εμπειρία. Από την «ψυχολογία ως διπλωματία» έως τις πολιτικές διαστάσεις της πυρηνικής έρευνας, αναζητούν τα εργαλεία επιρροής και τα όρια ανάμεσα στην προπαγάνδα και την ελεύθερη δημιουργία.

7/12/2025 - Για την καρδιά και το νου: ο Πολιτισμικός Ψυχρός Πόλεμος στην Ελλάδα

Συζητούν ο Χρήστος Δημόπουλος και η Ελένη Κούκη


Η Ελένη Κούκη συζητά με τον Χρήστο Δημόπουλο, διευθυντή του Ελληνικού Τμήματος της Διεθνούς Αμνηστίας. Το 1975 υπήρξε μια χρονιά πυκνή σε πολιτικά γεγονότα για την Ελλάδα που διαμόρφωσαν την μεταπολιτευτική κοινωνία. Μπορούμε, όμως, να τη σκεφτούμε και σαν μια χρονιά ορόσημο για τους αγώνες και το βάθεμα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Ελλάδα, καθώς τότε ιδρύθηκε το Ελληνικό Τμήμα της Διεθνούς Αμνηστίας. Με δράση που ανάγεται στις αρχές της δεκαετίας του 1960, το διεθνές κίνημα της Διεθνούς Αμνηστίας δεν ήταν άγνωστο στην Ελλάδα, ιδιαίτερα μετά τις ουσιαστικές παρεμβάσεις του εναντίον της Δικτατορίας των Συνταγματαρχών. Το 1975, όμως, η ίδρυση του ελληνικού τμήματος σήμανε την απαρχή της συστηματικής του δραστηριοποίησης σε επείγοντα ζητήματα, για τους μετανάστες, τους Ρομά, την αστυνομική βία, μεταξύ πολλών άλλων, που θα φύτευαν σπόρους και μέσα στα επόμενα πενήντα χρόνια θα έφερναν απτά αποτελέσματα στην αλλαγή των πρακτικών και των αντιλήψεων της ελληνικής κοινωνίας για τα ανθρώπινα δικαιώματα.

Η εκπομπή γίνεται με αφορμή την έκδοση του τόμου: "Οι αγώνες του χθες, τα δικαιώματα του σήμερα. 50 χρόνια ελληνικό τμήμα Διεθνούς Αμνηστίας", του οποίου την έρευνα, συγγραφή και επιστημονική επιμέλεια ανέλαβαν τα ΑΣΚΙ.

9/11/2025 - Ανθρώπινα Δικαιώματα και Μεταπολίτευση: η ίδρυση του Ελληνικού Τμήματος της Διεθνούς Αμνηστίας το 1975

Συζητούν ο Θανάσης Μήνας και ο Γιώργος Νούσης

Από που ξεκινά κανείς να μελετήσει την ιστορία των αφροαμερικανικών κινημάτων; Ποια ήταν αυτά τα κινήματα, τι μορφές έλαβαν και πως μετασχηματίστηκαν μέσα στον μακρύ ιστορικό χρόνο; Ποιοι ήταν οι βασικοί τους εκπρόσωποι; Ποιος ο ρόλος της jazz και των blues στην ιστορία αυτών των κινημάτων; Πώς φτάνουμε από τον αμερικανικό εμφύλιο στο κίνημα Black Lives Matter;

Με αφορμή τα παραπάνω ερωτήματα, ο ιστορικός Γιώργος Νούσης, συνομιλεί με τον δημοσιογράφο, μουσικό παραγωγό και συγγραφέα Θανάση Μήνα, ο οποίος στο νέο του βιβλίο «Black Power» (εκδόσεις Πόλις), επιχειρεί μία χαρτογράφηση των αφροαμερικανικών κινημάτων και της εξέλιξής τους, εστιάζοντας -μεταξύ άλλων- στα δρώντα υποκείμενα που τα διαμόρφωσαν και ταυτόχρονα διαμορφώθηκαν από αυτά.

30/11/2025 - Black Power – Μια ιστορία των αφροαμερικανικών κινημάτων (1860-2020)

Συζητούν η Μαριάννα Τζιαντζή και ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης

Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με τη συγγραφέα και δημοσιογράφο Μαριάννα Τζιαντζή για την εξέγερση του Πολυτεχνείου και την επικαιρότητά της 52 χρόνια μετά. Με αφορμή το πρόσφατο βιβλίο της, η συγγραφέας μιλάει για το ανεκπλήρωτο της εξέγερσης, την διατήρηση της μνήμης και του εορτασμού, τις πολεμικές ενάντια στο Πολυτεχνείο. Παράλληλα αναφέρεται σε όσους και όσες συμμετείχαν στα γεγονότα, στην τομή που αντιπροσώπευσαν στη ζωή τους, αλλά και στη «γενιά» του Πολυτεχνείου και στις διαδρομές της.  Μια κουβέντα για το χθες με το βλέμμα στο σήμερα.

14/12/2025 - Οι ανήσυχες μέρες του Νοέμβρη

Συζητούν ο Χρήστος Λούκος και ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης 


Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με τον Χρήστο Λούκο, ομότιμο καθηγητή στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, για τον Ιωάννη Καποδίστρια και τις προσλήψεις του στον 21ο αιώνα. Με αφορμή την πρόσφατη ταινία του Γιάννη Σμαραγδή συζητούν για τα «πρόσωπα» του Ιωάννη Καποδίστρια στον 19ο και στον 20ό αιώνα, για τις πολλαπλές προσλήψεις του πρώτου Κυβερνήτη και τις συνδέσεις τους με τη νεοελληνική ιδεολογία. Ποια είναι εκείνα τα χαρακτηριστικά του που επιτρέπουν ώστε ακόμη να είναι επίκαιρη η αναφορά στην προσωπικότητα και στο έργο του, τι αντιπροσωπεύει σήμερα η ιστορική παρουσία και δράση του;

Μια συζήτηση για τον Καποδίστρια πέρα από τον μύθο.

11/1/2026 - Ο Καποδίστριας στον 21ο αιώνα. Από το χαρτί στην οθόνη

Συζητούν ο Ευγένιος Ματθιόπουλος και ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης

Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με τον Ευγένιο Ματθιόπουλο, καθηγητή της Ιστορίας της τέχνης στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, για τις διαδρομές της έννοιας της γενιάς στην ιστορία, στην ιστορία της τέχνης και της λογοτεχνίας.

Διατρέχοντας ένα εκτεταμένο διάστημα, από το τέλος του 18ου στο σήμερα, συζητούν για τον γαλλικό διαφωτισμό, τον εθνικισμό και τον ιστορισμό, τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, την πάλη των τάξεων, τη Γενιά του ’30, τις ναζιστικές και φυλετικές θεωρίες, τις επιπτώσεις του Ολοκαυτώματος, όλα όσα συνδέθηκαν με τις διαφορετικές εννοιοδοτήσεις της γενιάς στη μετακίνησή της από τη βιολογία στην κοινωνιολογία. Αναφέρονται ακόμη στο έργο σημαντικών στοχαστών, από τον Βολταίρο και τον Καντ στον Φουκώ, σκιαγραφώντας την περίπλοκη διαδρομή μιας έννοιας που αποτέλεσε για πολλά χρόνια το κατεξοχήν ερμηνευτικό εργαλείο για τις ανθρωπιστικές και κοινωνικές επιστήμες.

9/2/2020 - Η γενεαλογία της «γενιάς»: οι διαδρομές μιας έννοιας

Μια εκπομπή για το παρελθόν σε συνεργασία με τα Αρχεία Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας

Ιστορική επιμέλεια - παρουσίαση: Μάνος Αυγερίδης, Βαγγέλης Καραμανωλάκης, Ελένη Κούκη, Γιώργος Νούσης, Χρήστος Τριανταφύλλου, Αναστασία Χαρτοματσίδη

Μουσική επιμέλεια: Νίκος Θεοδωρόπουλος, Θανάσης Μήνας, Γιάννης Παπακονδύλης

Audio editing: Alexey Arseny Fokurov

Οργάνωση παραγωγής: Ιωάννα Βόγλη, Πολίνα Ιορδανίδου

Παραγωγή: ΑΣΚΙ / 105,5 Στο Κόκκινο

Intro music: 1000 Handz - Raven

9/2/2020 - Η γενεαλογία της «γενιάς»: οι διαδρομές μιας έννοιας

Ιστορία στο Κόκκινο

Related tracks